Google-da hər gün milyardlarla axtarış edilir. Bu axtarışların hər biri əslində kiçik bir hekayədir: bir sual, bir ehtiyac, bir problem və ya sadəcə bir maraq. İnsanlar bu ehtiyaclarını ifadə etmək üçün axtarış qutusuna müəyyən sözlər və ya ifadələr yazırlar. Marketinq dünyasında bu sözlərə Açar Söz (Keyword) deyilir.

Amma açar sözlər sadəcə söz yığını deyil. Onlar sizinlə potensial müştəriləriniz arasında bir körpüdür. Onlar bir xəzinə xəritəsindəki “X” işarəsi kimidir , müştərilərinizin tam olaraq harada olduğunu, nə axtardığını və nə istədiyini sizə göstərirlər. Əgər müştərilərinizin dilini danışmaq və onların zehnini oxumaq istəyirsinizsə, açar sözlərin dünyasına səyahət etməlisiniz.

Bu yazı, açar sözlərin nə olduğunu, niyə uzun ifadələrin tək sözlərdən daha dəyərli olduğunu və ən vacibi, açar sözün arxasındakı “niyyəti” necə anlayacağınızı sizə göstərəcək.

Açar sözlər: qısa, amma geniş vs. uzun, amma dəqiq

Açar sözləri iki əsas qrupa bölmək olar:

• Qısa Quyruqlu Açar Sözlər (Short-tail keywords): Bunlar bir və ya iki sözdən ibarət olan ümumi ifadələrdir (məsələn, “ayaqqabı”, “restoran”). Bu sözlər üçün axtarış həcmi çox yüksək olsa da, rəqabət də o dərəcədə güclüdür. Üstəlik, axtarış edənin niyyəti qeyri-müəyyəndir. “Ayaqqabı” yazan insan şəkilə baxmaq istəyir, almaq istəyir, yoxsa təmir etdirmək? Bilmirik.
• Uzun Quyruqlu Açar Sözlər (Long-tail keywords): Bunlar üç və ya daha çox sözdən ibarət olan daha spesifik ifadələrdir (məsələn, “qadınlar üçün qırmızı idman ayaqqabısı”, “Bakıda dəniz mənzərəli italyan restoranı”). Bu sözlərin axtarış həcmi daha az olsa da, rəqabət daha zəifdir və ən əsası, axtarış edənin niyyəti çox aydındır. Bu insan nə istədiyini dəqiq bilir və çox güman ki, almağa hazırdır. Bir çox biznes üçün uğurun açarı məhz bu uzun quyruqlu açar sözlərdə gizlidir.

Axtarış Niyyəti (Search Intent): Hər Açar Sözün Arxasındakı “Niyə?”

Bu, açar söz strategiyasının ən vacib hissəsidir. Bir insanın hansı sözü yazdığından daha vacib olan, o sözü niyə yazdığıdır. Axtarış niyyətini anlamaq, müştəriyə düzgün məzmun təqdim etməyə imkan verir. Dörd əsas niyyət növü var:

1. İnformasiya Niyyəti (Informational): İstifadəçi məlumat əldə etmək, bir suala cavab tapmaq istəyir. (“SEO necə edilir?”, “alma piroqu resepti”)
   • Uyğun məzmun: Bloq yazıları, “necə edilir” tipli təlimatlar, videolar, infoqrafiklər.
2. Naviqasiya Niyyəti (Navigational): İstifadəçi konkret bir veb-sayta və ya səhifəyə getmək istəyir. (“Facebook giriş”, “Trendyol rəsmi saytı”)
   • Uyğun məzmun: Brendinizin ana səhifəsi və ya haqqında səhifəsi.
3. Tranzaksiya Niyyəti (Transactional): İstifadəçi bir şey almaq niyyətindədir. O, qərarını verib və hərəkətə keçməyə hazırdır. (“iPhone 15 pro max al”, “uçaq bileti sifarişi”)
   • Uyğun məzmun: Məhsul səhifələri, qiymət səhifələri, endirim təklifləri.
4. Kommersiya Araşdırması (Commercial Investigation): İstifadəçi almaq istəyir, lakin hələ qərar verməyib, müqayisə aparır, rəyləri oxuyur. (“ən yaxşı noutbuklar 2025”, “Samsung vs iPhone müqayisəsi”)
   • Uyğun məzmun: Rəy yazıları, məhsul müqayisələri, “Top 10” siyahıları.

Məzmununuzu istifadəçinin niyyətinə uyğunlaşdırmasanız, ən yaxşı yazılmış məqalə belə uğursuz olacaq. Heç kim “alma piroqu resepti” axtararkən qarşısına məhsul satan bir səhifənin çıxmasını istəməz.

Xəzinə Ovuna Necə Başlamalı?

Doğru açar sözləri tapmaq üçün bahalı alətlərə ehtiyacınız yoxdur. Başlanğıc üçün ən güclü alət elə Google-un özüdür:

1. Beyin Fırtınası Edin: Özünüzü müştərinizin yerinə qoyun. Mənim məhsulumu və ya xidmətimi tapmaq üçün nə yazardınız?
2. Google Axtarışından İstifadə Edin: Axtarış qutusuna bir söz yazmağa başlayın və Google-un təklif etdiyi avtomatik tamamlama (autocomplete) variantlarına baxın. Bunlar insanların həqiqətən axtardığı ifadələrdir.
3. “İnsanlar bunu da soruşur” (People Also Ask) Qutusunu Kəşf Edin: Bu bölmə, mövzunuzla bağlı insanların verdiyi real suallarla doludur.
4. Əlaqəli Axtarışlara (Related Searches) Baxın: Axtarış nəticələri səhifəsinin ən altında Google sizə əlavə açar söz fikirləri verəcək.
5. Pulsuz Köməkçi Alətlərdən Faydalanın: Google-un özündən əlavə, bu prosesi daha da asanlaşdıran bir neçə möhtəşəm pulsuz alət mövcuddur:
   • AnswerThePublic: Bu alət, açar sözünüz ətrafında insanların verdiyi “kim, nə, niyə, harada, necə” kimi yüzlərlə sualı və ifadəni heyrətamiz bir vizual diaqram şəklində göstərir. Faydalı və informativ məzmun yaratmaq üçün əvəzsizdir.
   • Google Keyword Planner: Google Ads-in içində yerləşən bu alət, açar sözlərin aylıq axtarış həcmi (təxmini də olsa) və rəqabət səviyyəsi haqqında sizə məlumat verir. İstifadə etmək üçün bir Google hesabınızın olması kifayətdir, reklam vermək məcburiyyətində deyilsiniz.
   • Ubersuggest: Neil Patel tərəfindən yaradılan bu alətin gündəlik məhdud sayda pulsuz axtarış limiti var, lakin yeni başlayanlar üçün kifayət qədər məlumat təqdim edir. Açar söz fikirləri, axtarış həcmi və hətta rəqiblərinizin hansı sözlər üçün reytinq qazandığını görmək üçün faydalıdır.

Açar Sözlər Empatiya Alətidir

Açar sözlər texniki bir işdən daha çox, bir empatiya məşğələsidir. Onlar sizinlə müştəriləriniz arasındakı boşluğu dolduran dildir. Onların dilini anladığınız, problemlərini hiss etdiyiniz və ehtiyaclarına cavab verdiyiniz zaman, təkcə Google-da yüksək yer tutmaqla qalmır, həm də onların etibarını və sadiqliyini qazanırsınız. Və bu, istənilən rəqəmsal strategiyanın əsl xəzinəsidir.